Recente zorgen over misleidende berichten in de sociale media hebben de aandacht getrokken van professionals. Hieronder vind je een samenvatting van deze bezorgdheid en handige tips;
Op sociale media worden vaak tips gedeeld over mondgezondheid en het verkrijgen van een stralend wit gebit. Echter, niet alle informatie is betrouwbaar. Sommige berichten kunnen zelfs gevaarlijk zijn. Denk aan influencers die nepbehandelingen aanprijzen of video's waarin bekende tandartsen uitspraken doen die ze nooit gedaan hebben. Dit fenomeen staat bekend als deepfakes.
Wat zijn deepfakes en waarom zijn ze zo gevaarlijk?
Een deepfake is een nepvideo of nep-audio die gecreëerd is met behulp van geavanceerde technologie. Hierbij lijkt het alsof een echte persoon iets zegt of doet, terwijl dit niet het geval is. Hierdoor kan onjuiste informatie plotseling als betrouwbaar worden beschouwd.
Stel je voor: je ziet een gerespecteerde tandarts die een 'wondermiddel' aanbeveelt. Echter, in werkelijkheid heeft die tandarts dit nooit gezegd. Dit kan mensen misleiden en zelfs hun gezondheid in gevaar brengen.
De rol van influencers
Influencers hebben vaak een groot aantal volgers, waardoor mensen hen vaak vertrouwen. Echter, lang niet alle influencers beschikken over medische kennis. Sommigen promoten producten of behandelingen zonder enig bewijs van effectiviteit.
Dit kan leiden tot:
- het verkeerd toepassen van behandelingen thuis
- het uitstellen van noodzakelijke zorg
- schade aan tanden of de algehele gezondheid
Kan technologie dit probleem oplossen en ons beschermen?
Nieuwe technologieën, zoals kunstmatige intelligentie (AI), kunnen helpen bij het detecteren van nepnieuws. Echter, AI is niet feilloos en kan fouten maken. Onderzoek toont aan dat AI soms onjuiste informatie verschaft of verouderde ideeën herhaalt.
Deskundigen benadrukken dan ook dat technologie alleen niet voldoende is.
Wat is dan wel effectief?
Volgens tandartsen en onderzoekers is een combinatie van verschillende benaderingen noodzakelijk:
- AI om verdachte informatie snel te identificeren
- Factcheckers om informatie te verifiëren
- Bevoegde instanties om onjuiste content te verwijderen
- Zorgprofessionals om duiding te geven en context te bieden
- De gemeenschap om ervaringen te delen en vragen te stellen
- Belangrijk hierbij is dat echte experts betrokken zijn, die complexe informatie op een begrijpelijke manier kunnen uitleggen.
Waarom is dit zo'n uitdaging?
In de gezondheidszorg is informatie vaak complex. Wat goed kan zijn voor de ene persoon, kan schadelijk zijn voor een ander. AI en sociale media houden hier niet altijd rekening mee.
Zelfs een kleine fout kan verstrekkende gevolgen hebben. Denk hierbij aan situaties waarin iemand:
- een noodzakelijke behandeling uitstelt
- een verkeerde keuze maakt
- lichamelijke schade oploopt
Wat kun jij doen om jezelf te beschermen?
Er zijn stappen die je zelf kunt nemen om misleiding te voorkomen:
1. Controleer de bron
Is de informatie afkomstig van een erkende tandarts, ziekenhuis of gerenommeerde organisatie?
2. Wees kritisch bij video's
Ziet iets er te perfect of vreemd uit? Het zou een deepfake kunnen zijn.
3. Blind vertrouwen op influencers is niet verstandig
Het aantal volgers van een persoon zegt niets over de juistheid van de informatie die zij delen.
4. Zoek naar meerdere bronnen
Raadpleeg dezelfde informatie op verschillende betrouwbare websites.
5. Raadpleeg een professional
Twijfel je? Neem contact op met je eigen tandarts of huisarts.
Influencers en sociale media kunnen ook positief bijdragen
Influencers zijn niet per definitie schadelijk, maar kunnen juist een positieve rol spelen in het bevorderen van mondgezondheid. Zij kunnen mensen bewust maken van het belang van goed poetsen, gezonde gewoontes promoten en betrouwbare informatie delen in samenwerking met tandartsen of mondhygiënisten. Op deze manier zetten zij hun invloed en bereik op een positieve manier in.
Tot slot
De strijd tegen mythes en loze beloftes omtrent mondgezondheid is geen eenvoudige opgave. Technologie kan hierbij ondersteunen, maar menselijk ingrijpen blijft noodzakelijk. Met name deskundigen die heldere uitleg verstrekken, vervullen een cruciale rol.
Blijf daarom kritisch, stel vragen en geloof niet klakkeloos alles wat je online tegenkomt. Je gezondheid is te waardevol om aan het toeval over te laten.
Foto: Chat GPT ;-)
